Bilgisayarınızın İçinde Neler Olduğunu Biliyor Musunuz?

Her birimizin elinin altında duran bilgisayarların çalışmasını sağlayan onlarca bileşen hangi maddelerden oluşuyor hiç merak ettiniz mi? Teknolojinin içine gizlenen bu gizemli ve muhteşem maddelerin sırlarını açığa çıkarıyoruz.

Beni şüpheci olmakla itham edebilirsiniz fakat emin olduğum bir şey var ki, bilgisayarınızın içinde bulunan maddelerin, normal koşullarda yakınında bile durmaya çekineceğiniz kadar tehlikeli olduğundan haberiniz yok. Silikon kadar bilinmese de, günümüzün bilgisayar bileşenleri bu zararlı maddeler olmadan yeterince güçlü olamazdı.

Tabii ki bu yalnızca bozdağının görünen kısmı. Bilgisayarlar; oldukça pahalı, çıkarılması veya elde edilmesi çok güç ve birçok kişi tarafından bilinmeyen maddelerden oluşuyor. Muhtemelen neodimiyum, rutenyum veya galyumun özelliklerini özel bir ilginiz yoksa bir çırpıda tanımlayamazsınız ama bu maddelerin her biri bilgisayarınızın sorunsuz bir şekilde çalışması için önemli roller üstleniyor. Nadir bulunan elementlerin yeryüzündeki kaynakları hızla tükeniyor, bu sorunlardan biri. Daha önemli bir başka sorun ise bu kimyasalların sağlık riski oluşturup oluşturmadığı. Bu yazıda bilgisayarlara güç veren maddeleri hızlıca tanıyoruz.

Gelecek parlak mı karanlık mı?

Ortalama bir bilgisayardaki en önemli maddelerden biri silikon olsa da, modern bilgisayarların olmazsa olmazları olan birçok element ve bileşen bulunuyor. Araştırmalar, doğal oluşumlu 90 elementin 50’sinin dijital çağı hayalden gerçeğe dönüştürdüğünü ortaya koydu. Bu elementlerin büyük bölümü sınırlı kaynaklara sahip, bazıları için alternatifler bile yok. Yenilenemeyen kaynakların hızla tükendiği gerçeğini göz önünde bulundurursak, bu endüstrinin günümüz şartlarıyla ne kadar daha sürebileceğini sorgulamamız gerekiyor.

[gg_banner name=”start-shopping” type=”responsive” width=”100%” height=”500″][/gg_banner]

Her şeye rağmen ufukta bir umut ışığı görünüyor. Her elementin diğerlerinde bulunmayan kendine özgü özellikleri olmasına rağmen, organik kimya, yeni molekül tasarımlarıyla istenen özellikleri elde etmenin bir yolu olabilir. Üstelik organik bileşenler, ezoterik ve az bulunan elementlere de dayanmıyor. Bilim insanları iletken ve yarı iletken polimerleri çoktan üretmiş ve plastikten de elektronik devreler yaratmış durumda. Ancak hiçbiri şimdilik silikonun performansına erişmiş durumda değil. Organik bileşenlerin bolluğunu göz önünde bulundurduğumuzda, geleceğin bilgisayarları her ne kadar sıra dışı elementler barındıracak olsa da, organik devrimle birlikte, günümüzde kullanılan bilgisayarların içindekilerden çok farklı olacakları kesin.

Computer engineering

 

Mobil cihazlarda da değerli maddeler gizli.

Tabletler, akıllı telefonlar ve video kameralar gibi mobil cihazlarımızın büyük bölümü, ortalama bir masaüstü bilgisayarda göremeyeceğiniz, zor bulunan ve pahalı maddeler barındırıyor. Bunlardan biri, elementler çizelgesinin en sağındaki dikey sütunda bulabileceğiniz ksenon gazı. Bu grupta yer alan elementlere “asal gazlar” deniyor ve çoğu da kimyasal reaktivite göstermez.

[notification type=”notification_info” ]Bunu da okuyun: Bilgisayar Kasası Çeşitleri ve Özellikleri Nelerdir?

Yakın zamanda kasalı bilgisayar edinmeyi veya bilgisayar kasası toplama düşüncesinde olanların için merak edilenleri derledik.[/notification]

Asal gazların büyük bölümü iletken değildir, ancak voltaj yeterince yüksekse akımın geçmesine izin verebilirler. İşte bu yüzden ksenon gazı çok önemli. Bu gaz iletkenlik sağlaması konusunda ikna edildiğinde, etrafa neredeyse yüzde yüz saf ve parlak bir beyaz ışık yayar. Bu da onu, akıllı telefonun veya video kameranızın elektronik flaş lambası için en uygun madde hâline getiriyor. Mobil cihazlarda görebileceğiniz ilginç maddelerden biri de iridyum (indiyum kalay oksit). Bu bileşen, hem saydam hem de iletken olması açısından oldukça sıra dışı ve onu dokunmatik ekranların vazgeçilmezi hâlinde. Ancak maalesef indiyum da tükenen elementlerden biri olduğu için araştırmacıların uygulanabilir bir alternatif bulması gerekecek.

 

Computers

Altın

En değerli madenlerden biri olan altının 1 kg’lık standart külçeleri 100 bin lira gibi bir fiyata sahip ve inanmayacaksınız ama bilgisayarların içinde az da olsa altın bulunuyor. İşlemci üzerindeki temas noktaları, bellek modülleri ve genişletme kartlarının tamamı, elektrik kontağını olumsuz etkileyen oksitlenme sürecini önlemek için altınla kaplanmıştır.

Silikon

Evet, bunu bilmeyen yoktur. Silikon, maden görünümünde olsa da aslında yarı metal sınıfına giren elementlerden biri. Periyodik tablodaki yakın elementlerin eser miktarda eklenmesiyle birlikte silikon, n tipi veya p tipi yarı iletken bir materyale dönüşüyor. Yongalardaki transistörler de bu materyalden oluşuyor.

computer components

Tantal

Tantalit, tantalın en temel kaynağı ancak uzmanlar, birkaç yıl gibi kısa bir sürede stokların biteceğini tahmin ediyorlar. Ana kartlardaki kapasitörlerin bir bölümü bu metalik elemente dayandığı için, endişe verici bir gelecek bizi bekliyor gibi.

Arsenik

Yarı metal olan arseniğin burada gösterilen arsenik sülfür mineralinden elde edildiğine inanmak oldukça güç. Birçoğumuz için bu zehirli elementin işlemcilerde bulunduğunu öğrenmek de aynı derecede şaşırtıcı olabilir. Sizi daha fazla endişelendirmeden şu gerçeği belirteyim: Bu element bilgisayarlarda çok az miktarda kullanılıyor.

hardware components

 

Epiklorohidrin

Renksiz ama ağır kokulu olan bu sıvı, bisphenol-A ile karıştırıldığında, epiklorohidrin reaksiyona girerek ana kartın yapışmasını sağlayan epoksi reçineyi üretiyor. Polimer ise iyi bir yalıtkan madde ve alev geciktirici.

Bakır

Bakır hem ucuz hem de iyi bir elektrik iletkeni. Bu nedenle de işlemcilerin, ana kartların ve kabloların ara bağlantılarında sıkça kullanılıyor. “Doğal bakır” hâlinde de bulunabiliyor ama genelde bir bakır demir sülfür kimyasal bileşeni olan kolkoprit tercih ediliyor.

Computer_sound_card

Rutenyum

Diğer metallere çok benzese de rutenyum platinden çok daha nadir bulunabiliyor ve günümüzdeki sabit disklerin ihtiyacı olan, türüne az rastlanır manyetik özelliklere sahip. Neyse ki bu pahalı element, disk yüzeylerinde yalnızca dört atom kalınlığında katmanlar hâlinde kullanılıyor.

Fosfor

Fosfor, ametal bir maddedir ve o kadar reaktiftir ki havayla temas ettiğinde alevlenmemesi için su altında saklanması gerekir. Fosfor, nikelle alaşım hâline getirildiğinde dengelenir ve manyetik tabakalar eklenmeden önce, sabit diskin yüzeylerini kaplamak amacıyla kullanılır.

Başa dön tuşu