Hükümet, Twitter ve Facebook’tan ne istiyor?

Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım’ın “Twitter işbirliğine yanaşmadı, Facebook uyumlu çalışıyor.” açıklamasından sonra Facebook’tan gelen yalanlama kafaları karıştırdı. 

Yaşanan sosyal olaylarda toplumun online sinir sistemi gibi çalışmaya başlayan Twitter ve Facebook gibi sosyal ağlar, doğal olarak hükümetin kadrajında. Bakan Binali Yıldırım’ın dünkü açıklamaları da sosyal tabanlı web siteleriyle ilgili bir ilk değil. Yıldırım, 2007-2010 yılları arasında yaşanan YouTube engellemeleri sırasında da benzer açıklamalar yapmıştı. Hükümet o dönemde YouTube’un Türkiye’de temsilci bulundurmasını istemiş, bunun hem bilgi alışverişi hem de Türkiye’den elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi için gerekli olduğunu belirtmişti.

İki farklı talep var
Hükümetin aslında sosyal ağlardan iki farklı talebi var. Bunlardan birincisi, Twitter ve Facebook’un resmi makamlarca yürütülen araştırma ve soruşturmalar için sosyal ağ kullanıcılarına dair bilgileri devletle paylaşması. Basit bir örnekle; takma isimle paylaşımda bulunan bir Twitter kullanıcısının IP adresinin açıklanması, yetkili makamların internet servis sağlayıcı üzerinden giderek kullanıcının kimliğini ortaya çıkarmasını sağlayabiliyor. Aynı durum gerçek adını saklayan Facebook kullanıcıları için de geçerli. Her iki sosyal ağ da bugüne kadar kullanıcıların IP adreslerini ya da siteler üzerinde kayıtlı olan diğer bilgilerini devletle paylaşmadı.

Hükümetin diğer talebi, yukarıda da bahsettiğimiz gibi sosyal ağların Türkiye’de ofis açması ve gelirlerini beyan ederek vergilendirilmeleri. Binali Yıldırım, son açıklamasında bu iki talebi arka arkaya andığı için bir karışıklık doğmuş gibi görünüyor. Dünkü açıklamada Bakan, “suç teşkil eden konularda yargı ile kolluk kuvvetleriyle işbirliği” ifadesinden sonra ABD ile Türkiye arasındaki saat farkından bahsetti ve “Telefonla, internetle, e-mail ile adam arayıp derdimizi anlatamayız.” dedi.

Facebook’un ofis açma sözü var
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, geçtiğimiz yıl Mayıs ayında Silikon Vadisi’ni ziyaret etmiş ve burada büyük teknoloji şirketleriyle görüşmüştü. Bu görüşmeler sırasında Apple ve Facebook, Türkiye’de ofis açma sözü vermişti. İşte Binali Yıldırım’ın kullandığı “Facebook uyumlu çalışıyor” ifadesinin temeli burada yatıyor olabilir.

CEO’lar ne dedi?
Twitter ve Facebook’tan gelen yanıtlar, bu online servislerin kullanıcılarının mutluluğunu hükümetlerin taleplerinden önde tuttuklarını gösteriyordu. Twitter CEO’su Dick Costolo “Bu açık halk platformuna sahip olmanın güzelliği, etrafınızdaki herkesin ne düşündüğünüzü görmesini, duymasını sağlamasıdır.” derken, Facebook yaptığı resmi açıklamada “yaşamsal ya da çocukları tehdit eden bir konu içermediği müddetçe” bilgi paylaşmayacaklarını belirtti.

Yapılan açıklamalara bakılırsa Twitter ve Facebook, Türkiye hükümetinin bilgi paylaşımına dair taleplerine net şekilde “hayır” diyor.